Wspomnienia ziemianki, która trafiła pod Opoczno
W Muzeum Regionalnym w Opocznie 18 września zaprezentowano książkę „Droga do domu” – wspomnienia Ireny z Sęp-Szarzyńskich Spychałowej (1908–1992), opracowane naukowo przez ks. dr. hab. prof. UAM Jana Grzeszczaka. Spotkanie wpisało się w działalność Jarocińsko-Opoczyńskiego Stowarzyszenia „Wspólna Pamięć”.
Bohaterka publikacji była ziemianką, która przed wybuchem II wojny światowej zarządzała majątkiem Obory w pobliżu Pleszewa w Wielkopolsce. W wyniku niemieckich wysiedleń jesienią 1940 r. znalazła się w Paradyżu pod Opocznem, gdzie pozostała aż do lutego 1945 r. Jako osoba wykształcona pracowała w okupacyjnej administracji rolnej, a jednocześnie angażowała się w pomoc miejscowej ludności i współpracę z Armią Krajową.
Świadectwo codzienności okupacji
Autorka odznaczała się wyjątkową pamięcią i spostrzegawczością, dzięki czemu jej relacja zawiera dziesiątki szczegółów dotyczących życia codziennego w realiach niemieckiej okupacji na Ziemi Opoczyńskiej oraz funkcjonowania lokalnej konspiracji. Spychałowa przywołuje nazwiska, pseudonimy i daty, a szczególnie plastycznie opisuje walki wielkiej ofensywy styczniowej Armii Czerwonej, które w styczniu 1945 r. przetoczyły się przez Paradyż i okolice.
„Droga do domu” nie jest typową biografią wspomnieniową – profesor Grzeszczak uczynił z historii Ireny Spychałowej punkt wyjścia do refleksji nad cierpieniem, odpowiedzialnością, nadzieją i sensem ludzkiego życia.
Opracowanie ukazuje także dramat utraty rodzinnego domu, majątku i świata polskiego ziemiaństwa. Publikacja adresowana jest zarówno do miłośników lokalnej historii II wojny światowej, jak i do czytelników zainteresowanych schyłkiem tej warstwy społecznej.
Kto wziął udział w spotkaniu
Promocję otworzył dyrektor muzeum Adam Grabowski, a prezentację poprowadził sam autor. W wydarzeniu uczestniczyli m.in. burmistrz Żarnowa dr Krzysztof Nawrocki, wójt Gminy Aleksandrów dr Paweł Mamrot, wójt Gminy Paradyż Wojciech Rudalski, prof. Maria Dębowska z Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, prezes Polskiej Unii Ceramicznej dr Ferdynand Gacki, dyrektor Szkoły Podstawowej nr 3 w Opocznie Marek Zieliński, przedstawiciele Opoczyńskiego Stowarzyszenia Historycznego „HUBAL” i Stowarzyszenia Razem dla Gminy Mniszków, kronikarka Jadwiga Bochniak oraz Dawid Woźniak prowadzący portal „Dawny Paradyż”.
Książkę można nabyć w Muzeum Regionalnym w Opocznie, również drogą wysyłkową.
Źródło: Muzeum Regionalne w Opocznie
Fot. facebook.com
